Jaarverbruik berekenen

Vergelijk Energieleveranciers

Vul je postcode en huisnummer in en vergelijk alle energieleveranciers

Quinten Teunissen, oprichter Goedkoopenergievergelijken.nl
Door Quinten Teunissen · Oprichter Goedkoopenergievergelijken.nl
Energie-expert met 8+ jaar ervaring · Laatst bijgewerkt op

Je jaarverbruik is hoeveel stroom en gas je in een jaar gebruikt: stroom in kilowattuur (kWh) en gas in kubieke meter (m³). Dat getal heb je nodig om gas en licht eerlijk te vergelijken. Ook je termijnbedrag hangt ervan af. In deze gids lees je wat je jaarverbruik precies is en op welke vier manieren je het vindt.

Wat is je jaarverbruik?

Voor gas is het simpel: alles wat door je gasmeter gaat. Voor stroom moet je opletten als je zonnepanelen hebt. Dan is er een verschil tussen wat je van het net haalt, wat je teruglevert en wat je in huis echt gebruikt. Op je jaarafrekening staan je afname en je teruglevering apart.

Heb je stadsverwarming, dan meet je geen gas maar warmte, in gigajoule (GJ). Een gemiddeld huishouden op een warmtenet gebruikt volgens Milieu Centraal zo'n 20 GJ per jaar.

Je netbeheerder houdt voor elk adres ook een verwacht verbruik bij. Voor stroom heet dat de standaardjaarafname, voor gas het standaardjaarverbruik. Het is het verbruik op het adres in een normaal jaar, op basis van de afgelopen jaren en gecorrigeerd voor het weer. Geef je bij een verhuizing of overstap geen meterstanden door, dan schat je leverancier je verbruik met dat getal.

Een huishouden met gas gebruikte in 2025 gemiddeld 1.020 m³ gas en haalde 2.430 kWh stroom van het net. Dat zijn voorlopige cijfers van het CBS. Of jij daarboven of daaronder zit, lees je bij gemiddeld gasverbruik en gemiddeld stroomverbruik.

Waarom je jaarverbruik belangrijk is

Leveranciers verschillen niet alleen in hun prijs per kWh en per m³, maar ook in hun vastrecht. Welke leverancier voor jou het goedkoopst is, hangt dus af van hoeveel je verbruikt. Gebruik je weinig, dan weegt het vastrecht zwaar. Gebruik je veel, dan telt vooral de prijs per eenheid.

Ook je termijnbedrag hangt ervan af. Je leverancier schat je jaarkosten op basis van je verwachte verbruik en deelt die door twaalf. Geef je een te laag verbruik op, dan moet je bij de jaarafrekening bijbetalen. Geef je een te hoog verbruik op, dan betaal je het hele jaar te veel voorschot.

En wil je besparen, dan helpt het om te weten waar je staat. Pas als je je eigen verbruik kent, zie je of een maatregel echt iets oplevert.

Methode 1: kijk op je jaarafrekening

De snelste en nauwkeurigste manier. Op het voorblad van je jaarafrekening staat je totale levering en je teruglevering over de afgelopen periode. Dat is wettelijk zo geregeld. Je vindt de afrekening in je mail of in de online omgeving van je leverancier.

Let op de periode. Beslaat de afrekening geen heel jaar, reken het verbruik dan om: deel het door het aantal maanden en vermenigvuldig met 12. Heb je dubbel tarief, tel dan het verbruik in het dal en daarbuiten bij elkaar op.

Op hetzelfde voorblad staat ook je termijnbedrag voor het komende jaar. Past dat niet meer bij je verbruik, bijvoorbeeld omdat je net zonnepanelen of een warmtepomp hebt, vraag dan om een ander bedrag.

Methode 2: vergelijk twee meterstanden

Heb je geen jaarafrekening, of wil je je verbruik over een andere periode weten? Trek dan een oude meterstand af van een nieuwe. Een voorbeeld: in april 2025 stond je stroommeter op 15.650 kWh, in april 2026 op 18.500 kWh. Dan gebruikte je in dat jaar 2.850 kWh. Voor gas werkt het net zo.

Op een slimme meter staat 1.8.1 voor stroom in het dal en 1.8.2 voor de rest. Tel die twee op voor je totale afname. De codes 2.8.1 en 2.8.2 zijn je teruglevering. Een oude meterstand vind je op een eerdere rekening of in je online omgeving. Hoe je de meter afleest, lees je bij meterstand.

Methode 3: kijk in de app van je leverancier

Heb je een slimme meter, dan stuurt je netbeheerder je meterstanden door aan je leverancier. In de app of de online omgeving zie je je verbruik dan per jaar, per maand en vaak per dag. Kies een periode van twaalf maanden en noteer de kWh en m³. Zo zie je ook in welke maanden je het meest verbruikt.

Methode 4: schat je verbruik

Ga je verhuizen of woon je net ergens? Dan heb je nog geen eigen cijfers. Schat je verbruik dan met de gemiddelden van het CBS over 2025:

HuishoudenStroom van het netGas (woning met cv-ketel)
1 persoon1.660 kWh830 m³
2 personen2.660 kWh1.040 m³
3 personen3.230 kWh1.160 m³
4 personen3.790 kWh1.250 m³
5 of meer personen4.130 kWh1.390 m³

Het type woning maakt veel uit. Een appartement met een cv-ketel gebruikte in 2025 gemiddeld 750 m³ gas, een tussenwoning 980 m³ en een vrijstaand huis 1.630 m³. Voor stroom liep het van 1.780 kWh in een appartement tot 3.750 kWh in een vrijstaand huis. Met de verbruikscalculator neem je ook je woning, isolatie en verwarming mee. Na een half jaar in je nieuwe huis kun je je schatting bijstellen met je eigen meterstanden.

Zonnepanelen, warmtepomp of elektrische auto

Heb je zonnepanelen, noteer dan je afname en je teruglevering apart. Tot en met 2026 mag je die nog tegen elkaar wegstrepen. Vanaf 2027 betaal je voor alle stroom die je van het net haalt, en krijg je voor je teruglevering een vergoeding. Dan telt vooral je afname.

Neem je een warmtepomp, dan daalt je gasverbruik en stijgt je stroomverbruik. Volgens Milieu Centraal gebruikt een volledig elektrische warmtepomp in een goed geïsoleerde tussenwoning zo’n 2.970 kWh per jaar. Laad je thuis een elektrische auto, reken dan op zo’n 2.400 tot 2.900 kWh bij 15.000 kilometer. Dat is gebaseerd op het verbruik dat RVO noemt: bijna 16 tot ruim 19 kWh per 100 kilometer.

Tel die extra stroom op bij je oude verbruik als je gaat vergelijken. Anders kies je een contract dat bij je oude situatie past.

Kleine aansluiting of grootverbruik?

Vrijwel elke woning heeft een kleine aansluiting. Volgens de Energiewet is dat een stroomaansluiting tot en met 3 x 80 ampère, of een gasaansluiting tot 40 m³ per uur. Een gewone woning heeft meestal 3 x 25 ampère. Voor een kleine aansluiting gelden de regels voor consumenten, zoals de modelcontracten en de leveringsplicht. Hoeveel je verbruikt, maakt daarvoor niet uit.

Veelgemaakte fouten

Reken met verbruik in kWh en m³, niet met bedragen. Een rekening van 150 euro per maand zegt weinig, omdat de prijzen steeds veranderen. Gebruik ook niet het verbruik van de vorige bewoners: die hadden een ander huishouden en andere gewoontes.

Reken ook niet met één maand keer twaalf. Volgens Milieu Centraal gaat 72 procent van je gas naar verwarming, dus in de winter gebruik je veel meer dan in de zomer. Reken altijd met een heel jaar.

Kijk uit met één koud of zacht jaar. In een koude winter gebruik je meer gas. Heb je de cijfers van een paar jaar, neem dan het gemiddelde. En vergeet bij dubbel tarief niet het dal en de rest bij elkaar op te tellen.

Heb je je verbruik gevonden? Vul het in de energievergelijker in en zie wat het bij elke leverancier kost. Hoe overstappen werkt, lees je bij overstappen van energieleverancier.

Veelgestelde vragen over jaarverbruik

Wat is een gemiddeld jaarverbruik?

Een huishouden met gas gebruikte in 2025 gemiddeld 1.020 m³ gas en 2.430 kWh stroom van het net. Dat zijn voorlopige cijfers van het CBS.

Waar vind ik mijn jaarverbruik?

Op het voorblad van je jaarafrekening. Daar staan je totale levering en teruglevering. Je vindt het ook in de app of online omgeving van je leverancier.

Hoe bereken ik mijn verbruik zonder jaarafrekening?

Trek een meterstand van een jaar geleden af van de stand van nu. Heb je geen oude stand, schat je verbruik dan met de CBS-gemiddelden of de verbruikscalculator.

Wat is de standaardjaarafname?

Het verwachte stroomverbruik op je adres in een normaal jaar. Je netbeheerder bepaalt het. Voor gas heet het standaardjaarverbruik.

Moet ik met zonnepanelen mijn netto verbruik invullen?

Noteer je afname en je teruglevering apart. Tot en met 2026 mag je ze nog wegstrepen. Vanaf 2027 telt vooral wat je van het net haalt.