Vollasturen
Vergelijk Energieleveranciers
Vul je postcode en huisnummer in en vergelijk alle energieleveranciers
Vollasturen zijn een rekeneenheid die aangeeft hoeveel uur per jaar een productie-installatie (zonnepanelen, windmolen, gascentrale) op zijn maximale nominale vermogen zou hebben gedraaid om dezelfde jaarproductie te halen. Vollasturen maken het mogelijk om installaties met heel verschillende vermogenscurves op één lijn te vergelijken.
Hoe bereken je vollasturen?
De formule is simpel:
Vollasturen = jaarlijkse productie (kWh) / nominaal vermogen (kW)
Voorbeeld: een zonnepaneleninstallatie van 5 kWp die 4.500 kWh per jaar opwekt heeft 4.500 / 5 = 900 vollasturen.
Vollasturen in Nederland per energiebron
| Type installatie | Vollasturen/jaar | Toelichting |
|---|---|---|
| Zonnepanelen huis (oost-west) | ongeveer 700-800 | Ongeveer 10 tot 20 procent minder dan zuid |
| Zonnepanelen huis (zuid, optimaal) | 850-900 | Bij ongeveer 35 graden, volgens Milieu Centraal en Vereniging Eigen Huis |
| Solarpark (vrij veld, tracker) | 1.100-1.250 | Met zon-volgsysteem |
| Wind op land | 2.200-3.000 | Afhankelijk van locatie |
| Wind op zee | 3.800-4.800 | Hoge windbeschikbaarheid |
| Kerncentrale (Borssele) | 7.800-8.200 | Vrijwel non-stop, alleen onderhoud |
| Gascentrale (CCGT) | 3.000-5.000 | Volgt vraag, niet 24/7 |
Waarom zijn vollasturen belangrijk?
Vollasturen worden gebruikt voor drie hoofdtoepassingen:
- SDE++-subsidie berekening: de subsidie per kWh wordt gekoppeld aan verwachte vollasturen, minder vollasturen = hogere subsidie per kWh
- Investeringsbeslissingen: twee panelen met zelfde Wp kunnen sterk verschillende opbrengst hebben afhankelijk van locatie
- Netcapaciteit planning: netbeheerders rekenen met vollasturen om te bepalen hoeveel back-up nodig is
Vollasturen versus capaciteitsfactor
Vollasturen en capaciteitsfactor beschrijven hetzelfde, maar uitgedrukt anders:
- Vollasturen: aantal uur op vol vermogen, concrete tijdseenheid
- Capaciteitsfactor: percentage van het jaar dat installatie effectief vol vermogen levert
- Conversie: capaciteitsfactor × 8.760 = vollasturen. Een zonnepark met 12% capaciteitsfactor heeft 1.050 vollasturen
Wat betekent dit voor zonnepanelen-kopers?
Bij offertes voor zonnepanelen wordt vaak gerekend met een specifieke jaaropbrengst per kWp. Dit is in feite de vollasturen-aanname. Let op:
- Realistische aanname: 850-900 kWh per kWp voor een dak op het zuiden in Nederland
- Optimistische aanname: 950 kWh of meer per kWp. Dat is meer dan onafhankelijke bronnen aanhouden, dus vraag waar het op is gebaseerd
- Pessimistische aanname: 700-800 kWh per kWp, voor oost-west of suboptimaal georiënteerde daken
- Real-time check: via PVOutput of SolarEdge-monitoring kun je 5+ jaar werkelijke vollasturen van soortgelijke installaties bekijken
Hoe meet je je eigen vollasturen?
Heb je al een installatie? Bereken jouw vollasturen:
- Noteer je totale jaaropbrengst (kWh), staat in je omvormer-app of op het Klantportaal van je netbeheerder
- Deel door je systeemvermogen (kWp). Bijvoorbeeld: 3.800 kWh / 4,35 kWp = 874 vollasturen
- Vergelijk met de vuistregel van ongeveer 870 tot 900 bij een dak op het zuiden, en met de buurt, apps zoals PVOutput tonen lokale benchmarks
- Significant onder gemiddelde? Mogelijk schaduw, vervuiling, omvormerprobleem of slecht-georiënteerd dak
Internationale vergelijking
| Land | Zonnepanelen vollasturen/jaar |
|---|---|
| Nederland | 700-900 |
| Duitsland (midden) | 950-1.150 |
| Spanje (Madrid) | 1.500-1.800 |
| Marokko/Sahara | 2.000-2.300 |
Daarom worden grote solarparken voor Europese stroomvoorziening vaak in zuid-Spanje of Noord-Afrika gepland, daar haal je twee keer zoveel kWh per geïnstalleerd kWp.
Veelgestelde vragen
Hoeveel vollasturen heeft een gemiddelde zonnepanelen-installatie in 2026?
Bij een dak op het zuiden met een helling van ongeveer 35 graden ongeveer 850 tot 900, volgens Milieu Centraal en Vereniging Eigen Huis. Op het oosten of westen ligt het lager.
Klopt het dat zonnepanelen “maar” 11% van de tijd draaien?
Klopt globaal. 870 vollasturen op 8.760 uur per jaar is ongeveer 10%. Maar in werkelijkheid leveren panelen veel meer uren stroom, alleen niet op vol vermogen. Op een bewolkte dag krijg je 20-40% van nominaal vermogen.
Waarom heeft wind op zee zoveel meer vollasturen?
Op zee waait het constanter en harder dan op land. Daardoor draaien zeewindmolens veel vaker op vol vermogen. Een windmolen op zee heeft 4.000+ vollasturen, vergeleken met 2.500 op land.
Verandert het aantal vollasturen door klimaatverandering?
Beetje. Studies tonen dat zonopwek-uren in Nederland ongeveer gelijk blijven, maar wind iets afneemt door minder krachtige depressies. Voor 2030-2040 wordt 5-10% reductie windvollasturen verwacht.