Eigen verbruik
Vergelijk Energieleveranciers
Vul je postcode en huisnummer in en vergelijk alle energieleveranciers
Eigen verbruik (ook wel zelfconsumptie genoemd) is het deel van de zonnestroom dat je direct gebruikt op het moment dat je panelen ‘m opwekken, in plaats van ‘m terug te leveren aan het net. Vanaf 1 januari 2027 vervalt de salderingsregeling en wordt eigen verbruik dé bepalende factor voor het rendement van zonnepanelen.
Waarom eigen verbruik belangrijk wordt vanaf 2027
Tot en met 31 december 2026 mag je via de salderingsregeling teruggeleverde stroom 1-op-1 verrekenen met afgenomen stroom. De waarde van een teruggeleverde kWh is dan gelijk aan de waarde van een afgenomen kWh: het maakt financieel weinig uit of je je opwek direct verbruikt of teruglevert.
Vanaf 1 januari 2027 verandert dat fundamenteel. Teruggeleverde stroom levert dan alleen nog het (lagere) teruglevertarief op, soms aangevuld met terugleverkosten. Eigen verbruik krijgt daarmee veel meer waarde: een kWh die je zelf benut bespaart het volle leveringstarief (€0,25 tot €0,35 inclusief belasting), terwijl een teruggeleverde kWh maar €0,03 tot €0,10 oplevert.
Hoe verhoog je je eigen verbruik
Een gemiddeld huishouden zonder maatregelen verbruikt 25 tot 35 procent van de eigen zonnestroom direct. De rest gaat het net op. Met enkele aanpassingen is dat percentage flink op te krikken:
- Slim gebruik overdag, plan was, vaatwasser en droger op zonnige uren in (timer of slimme stekker)
- Thuisbatterij, slaat overschot op voor gebruik ’s avonds (zie thuisbatterij)
- Elektrische auto laden, idealiter overdag wanneer de zon schijnt (zie laadpaal)
- Warmtepomp of boiler, opwarmen op zonnemomenten in plaats van standaard schema
- Energiemanagementsysteem, stuurt apparaten automatisch aan op basis van opwek
Met thuisbatterij en slim sturen kan het eigen-verbruik-percentage stijgen naar 60 tot 80 procent. Dat scheelt na 2027 honderden euro’s per jaar voor een gemiddeld huishouden met zonnepanelen.
Rekenvoorbeeld eigen verbruik na 2027
Een huishouden met 4.000 kWh opwek per jaar uit zonnepanelen, en 3.500 kWh verbruik:
- Bij 30% eigen verbruik, 1.200 kWh zelf benut (à €0,30) + 2.800 kWh teruggeleverd (à €0,06): waarde = €360 + €168 = €528 per jaar
- Bij 60% eigen verbruik, 2.400 kWh zelf benut + 1.600 kWh teruggeleverd: waarde = €720 + €96 = €816 per jaar
- Verschil door slim sturen, +€288 per jaar zonder extra panelen
Dit rekenvoorbeeld laat zien waarom het na 2027 financieel veel aantrekkelijker is om je opwek direct te verbruiken dan om de stroom terug te leveren. Lees meer over wat saldering-stop voor jou betekent in onze complete gids saldering 2027.
Eigen verbruik en je energiecontract
De keuze van je energiecontract beïnvloedt het rendement van je eigen verbruik:
- Vast contract, voorspelbaar maar geen extra voordeel uit dynamische pieken/dalen
- Variabel contract, beperkte sturingsmogelijkheid
- Dynamisch contract, maximale benutting mogelijk: laad een batterij in goedkope uren, gebruik zonne-opwek overdag, vermijd dure piekuren
Lees meer over de drie contractvormen op onze pagina’s dynamisch energiecontract, variabel en vast. Vergelijk leveranciers via onze energievergelijker om het contract met de beste teruglevercondities en uurprijzen te vinden voor jouw situatie.
Naast eigen verbruik telt ook het teruglevertarief. Lees beste teruglevertarief 2026 voor de vergelijking per leverancier.
Na de saldering-stop wordt eigen verbruik nog belangrijker. Lees alles over saldering 2027 en de strategische gevolgen.
Met energieopslag thuis til je je eigen verbruik tot 80-100% — cruciaal na de saldering-stop.
Een hybride omvormer kan rechtstreeks je thuisbatterij voeden voor maximaal eigen verbruik.
Verhogen van eigen verbruik beperkt curtailment — overschot wordt direct gebruikt ipv geblokkeerd.
Veelgestelde vragen
Hoe verhoog ik mijn eigen verbruik van zonnestroom?
Door verbruik te plannen rond zonne-uren: vaatwasser overdag aanzetten, elektrisch koken op zonnige uren, EV opladen wanneer panelen leveren. Een IQTOK_10 met zonne-integratie en een IQTOK_11 verhogen het eigen verbruik van 30-40% naar 70-80%.
Waarom wordt eigen verbruik belangrijker na 2027?
Vanaf 1 januari 2027 vervalt de IQTOK_12. Wat je niet zelf gebruikt lever je terug tegen een laag IQTOK_13 van 0,06 tot 0,12 euro per kWh, terwijl je voor afgenomen stroom 0,28 tot 0,32 euro per kWh betaalt. Elk procent extra eigen verbruik bespaart dus direct geld.
Hoeveel eigen verbruik haalt een gemiddeld huishouden?
Zonder slim sturen circa 30 tot 40%. Met een IQTOK_14 en bewust verbruik 50 tot 60%. Met IQTOK_15 of EV met IQTOK_16 70 tot 90%. Volledig zelfvoorzienend (100% eigen verbruik) is in Nederland niet realistisch zonder grote opslagcapaciteit.